Timor Leste đẩy nhanh công tác chuẩn bị cho vai trò Chủ tịch ASEAN 2029

Theo thông cáo của Chính phủ Timor Leste ngày 2/9, Hội đồng Bộ trưởng Timor Leste đã thông qua dự thảo nghị định về cơ chế đặc biệt trong mua sắm công phục vụ công tác chuẩn bị và đảm nhiệm cương vị Chủ tịch ASEAN năm 2029.

Theo dự thảo, Chính phủ sẽ áp dụng cơ chế tạm thời nhằm rút ngắn thủ tục mua sắm, xây dựng và cải tạo các công trình cần thiết tại Dili, cũng như mua sắm hàng hóa và dịch vụ liên quan. Một trong những công trình trọng điểm là Trung tâm Hội nghị, dự kiến phải hoàn thành và đưa vào sử dụng kịp thời để phục vụ các hoạt động trong năm Timor Leste đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN.

Chính phủ Timor Leste cho biết cơ chế đặc biệt này “nhằm bảo đảm các cơ sở hạ tầng cần thiết được hoàn thành đúng tiến độ để Timor Leste đăng cai và đảm nhiệm cương vị Chủ tịch ASEAN năm 2029”.

Theo dự thảo, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Điều phối các vấn đề kinh tế kiêm Bộ trưởng Du lịch và Môi trường Francisco Kalbuadi Lay được trao thẩm quyền thực hiện các thủ tục hành chính, tài chính và ký kết hợp đồng liên quan, không phụ thuộc vào giá trị hợp đồng. Tuy nhiên, các hợp đồng có giá trị trên 5 triệu USD vẫn phải được Cơ quan Kiểm toán xem xét trước. Cơ chế này có hiệu lực đến ngày 31/12/2029.

Cũng tại cuộc họp, Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư chiến lược Gastão Francisco de Sousa trình bày Kế hoạch Trung hạn giai đoạn 2027-2030, tương ứng với giai đoạn cuối thực hiện Kế hoạch Phát triển Chiến lược 2011-2030.

Kế hoạch đặt mục tiêu thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, tập trung vào đa dạng hóa nền kinh tế, tạo việc làm, cải thiện cơ sở hạ tầng và dịch vụ công, phát triển nguồn nhân lực và củng cố bộ máy nhà nước, qua đó giảm phụ thuộc vào nguồn thu từ dầu khí và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững hơn.

Dự thảo xác định 10 lĩnh vực ưu tiên, trong đó có cải cách sở hữu và đăng ký đất đai; mở rộng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa; phát triển kinh tế biển và du lịch; cải thiện hệ thống hậu cần và kết nối giữa vùng sản xuất với thị trường; tăng năng suất nông nghiệp và diện tích tưới tiêu; tăng cường đào tạo nghề; cải thiện cung cấp điện, nước cho các khu kinh tế và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho đầu tư tư nhân.

Hội đồng Bộ trưởng Timor Leste cũng yêu cầu Bộ Nội vụ tăng cường tuần tra, bảo vệ các công trình điện công cộng sau một số vụ phá hoại gần đây, đồng thời phối hợp với Bộ Công chính triển khai các biện pháp bảo vệ trang thiết bị và bảo đảm hoạt động an toàn của hệ thống điện.

Liên quan quan hệ với Việt Nam, Hội đồng Bộ trưởng Timor Leste ngày 2/9 đã thông qua dự thảo nghị quyết trình Quốc hội phê chuẩn thỏa thuận miễn thị thực cho người mang hộ chiếu phổ thông giữa Timor Leste và Việt Nam. Thỏa thuận được ký tại Hà Nội hôm 9/6, nhằm tạo thuận lợi cho công dân hai nước nhập cảnh, quá cảnh và lưu trú với mục đích du lịch, qua đó góp phần tăng cường quan hệ song phương.

Hội đồng Bộ trưởng Timor Leste cũng thông qua dự thảo nghị quyết phê chuẩn thỏa thuận miễn thị thực cho người mang hộ chiếu ngoại giao, công vụ giữa Timor Leste và Vanuatu. Thỏa thuận được ký tại Port Vila ngày 22/7/2026, nhằm tạo thuận lợi cho các chuyến công tác chính thức và thúc đẩy hợp tác giữa hai nước.